| تحول ادراک جامعه علمی ایران از رابطه ایران و چین: مطالعه تطبیقی دوره پیش و پس از شراکت راهبردی (1390-95)و(1396-1405) |
| کد مقاله : 1064-IRANCHINA (R1) |
| نویسندگان |
| دکتر طیبه واعظی * |
| چکیده مقاله |
| روابط ایران و چین طی دو دهه اخیر تغییرات قابل توجهی را شاهد بوده است. تشدید تحریمهای بین المللی، انزوای ژئوپلیتیک ایران، اتخاذ راهبرد نگاه به شرق در سیاست خارجی ایران، و تحولات منطقه غرب و جنوب آسیا روابط دو کشور را از تمرکز بر تعاملات تجاری به سمت همکاری های راهبردی سوق داده است که امضای سند همکاری جامع25 ساله نقطه عطف آن به حساب می آید. به موازات این تغییرات توجه به اهمیت چین در نظام بین الملل و اهمیت راهبردی آن برای سیاست خارجی ایران در ادبیات علمی ایران با رشد قابل توجهی روبرو شده است. تا پیش از سال 1395 ادبیات علمی و دانشگاهی ایران درباره چین محدود و حاشیه ای بود، اما پس از آن به یکی از موضوعات مهم و کانونی بسیاری از مقالات در نشریات علمی ایرانی تبدیل شده است. با توجه به جایگاه و اهمیت جوامع معرفتی در روایت پردازی و شکل دادن به تصمیمات سیاست خارجی و جهت گیری افکار عمومی نسبت به سیاست خارجی کشورها، مساله اصلی پژوهش آنست که: "ادراک جامعه علمی ایران در بازه زمانی پیش و پس از امضای سند همکاری جامع 25 ساله ایران چین دچار چه تغییرات کیفی و گفتمانی شده است؟" به عبارت دیگر، آیا شکاف معناداری در نوع نگاه چین در دوره قبل و بعد از امضای سند همکاری جامع رخ داده است یا خیر؟ فرضیه مقاله اینست که "ادراک جامعه علمی ایران نسبت به چین در دوره پیش از امضای سند مبتنی بر خوش بینی، فرصت محوری و نگرش به چین بعنوان شریکی برای دور زدن تحریمها و فشارهای غرب بوده است، اما در دوره پس از آن به سمت احتیاط، عمل گرایی و نگرانی و تردید نسبت به رویکرد چین در قبال منافع ملی ایران تغییر کرده است." این پژوهش در چارچوب نظریه سازه انگاری اجتماعی و با استفاده از روش پژوهش ترکیبی انجام می شود. داده های پژوهش با استفاده از تحلیل محتوای کمی وکیفی مبتنی بر داده های کتابخانه ای که با استفاده از نمونه گیری هدفمند از مقالات علمی منتشر شده در نشریات مرتبط با سیاست خارجی و روابط بین الملل و علوم سیاسی استخراج می شوند، تحلیل خواهد شد. نوآوری مقاله حاضر تمرکز بر سطح ادراکی و معرفت شناختی روابط دو کشور و مطالعه تطبیقی گفتمان جامعه علمی ایران از رابطه با چین در دو دوره متفاوت است. |
| کلیدواژه ها |
| ایران، چین، سازه انگاری، سند همکاری جامع 25 ساله، ادراک |
| وضعیت: چکیده برای ارائه شفاهی پذیرفته شده است |
